veterinary phisiology

مروری بر فیزیولوژی دامپزشکی دوکس

فصل پنجم

سامانه قلبي عروقي و جريان خون

ويژگي هاي عمومي سامانه عروقي

متغيير هاي مقياسي و جرياني

خون بعنوان مايعي غليظ و چسبنده

مكانيك گردش خوني

جريان لايه اي و متلاطم

تبديل و تبادل انرژي و فشارو مقاومت در برابر جريان

تبديل و تبادل انرژي جنبشي وپتانسيل

ويژگي هاي عروقي خوني

فشار و جريان تپشي

انتشارامواج نبض

كنترل جريان خوني

- كنترل كلي

- كنترل كانوني(موضعي)

جنبه هاي زيست شناسي مولكولي

ويژگي هاي عمومي سامانه عروقي افتخار تشبيه قلب بعنوان يك تلمبه به لئوناردو داونچي متعلق مي باشد . اما ويليام هاروي (1628) اولين شخصي است كه اساس فيزيولوژيكي و آناتوميكي جريان خون را توضيح داده و بعنوان كاشف جريان خون مطرح مي باشد.سامانه قلبي عروقي حيوانات بالغ سالم در تصوير نمادين 1-5 نشان داده شده است. تصوير 1-5:شكلي نمادين از سامانه گردش خوني پستانداران. خطوط رسم شده سرخ رگها و سياهرگ ها مي باشند . پيكانها نشانگر سمت جريان بوده و مستطيل ها و نقاط سايه دار (حاشوردار) نشانگر گردش خون كوچك (شريانچه، مويرگ، وريدچه) مي باشد. درصد برون ده قلبي كه در بستر هاي گردش خوني مختلفي جريان دارد نيز نشان داده شده. اگر چه مقادير فوق مشمول بسياري از پستانداران مي باشد ولي ممكن است كه تفاوت هاي گونه اي آشكاري نيز ديده شود. RAدهليزراست،LA بطن چپ، RV بطن چپ،LV بطن راست مي باشند .

قلب پستانداران از چهار حفره تشكيل شده (دو بطن و دو دهليز) كه خون را در بدن تلمبه مي نمايد. بطن راست خون رساني ريوي يا جريان ريوي را بر عهده داشته كه خون بعد از آن(ريه) به دهليز چپ باز مي گردد. خون وارد شده به اين حفره (دهليز چپ) پس از آن وارد بطن چپ مي شود . بطن چپ از طريق جريان عمومي ،خون رساني باقي مانده اعضاء را برعهده دارد ، كه عبارتند از تمامي ارگانهاي سازمان يافته ديگر . خوني كه در ارگانهاي فوق جريان دارد به دهليز راست برگشته و با عبور به بطن راست چرخه گردش خوني را كامل مي نمايد . هرچند جريان خون ريوي و عمومي به دنبال هم قرار دارند ، اما در گردش خون عمومي، عروق خوني كه خون رساني ارگانهاي مختلفي را برعهده دارند اساساً به ترتيب موازي منظم شده اند . عملاً دو بطن نيز بجز در يك شانت كوچك برونشي بصورت سري با يكديگر مرتبط مي باشند پس- بجز در يك دوره گذرا- برون ده يا جريان(حجم درزمان) ايستاروند آنها بايستي متعادل شود. بطور معمول اين تعادل حتي در صورت تنوع گسترده اي در برون ده قلبي ثابت مي ماند، بعنوان مثال در طي تمريهاي سخت . اگر اين تعادل در صورت اختلالات قلبي مختل گردد نشانه هاي باليني آن بصورت اختلالات تنفسي آشكار مي شود، چرا كه در اين حالت تجمع مايع در ريه ها پديدار مي گردد . بدليل پايين بودن فشار دهليزي (تصوير D 2-5 و 4-5) حتي افزايش متوسط فشار پيرامون آبشامه اي (كه ممكن است ناشي از گسترش التهاب يا خون ريزي باشد) مي تواند سبب سازگاري يا قطع تخمه(پرشدگي)بطني (قابليت طبلي قلب) شده و بطور جدي از برون ده قلبي كاسته يا آن را مختومه نمايد. سامانه عروقي را مي توان در 3 گروه كه هركدام وظيفه متفاوتي دارد ، طبقه بندي كرد. 1- سرخ رگها ، سامانه اي مجرايي كه خون را به ارگانهاي و بافتها مي رساند. 2- ريزجريانكهاي خوني (شامل شريانچه ها و مويرگ ها )، سامانه اي كه در توزيع خون و امر نفوذ و انتشار داخل ارگاني و بافتي ايفاي نقش مي نمايد. 3- سياهرگ ها، سامانه اي مجرايي كه خون را از ارگانها و بافت ها جهت بازگشت به قلب جمع آوري مي نمايد.

برای دریافت متن کامل فصل بر روی این خط نوشته کلیک فرمایید.